Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Түк қалдырмады ма? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Қалған жоқ, – деп күмілжіді бала. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Неге өтірік айтасың? Жүктің астында керегеге байлаулы тұрған бір мес қымызды қайда қоясың? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Оны саған кім айтты? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Жолда қой жайып жүрген Жұмекеңе кездесіп едік, сол айтты. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Жүктің астында бір мес қымыз байлаулы тұр. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Содан төкпей-шашпай бір-бір кеседен құйып ішіңдер деді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Сұлтан осыны айтты да, сыр берме деген ишарамен менің тіземді мытып қойды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Көнтек ерні таңырқай ашылған қалпы секпіл бет таң-тамаша кейіпте тұрып қалды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сұлтанның оспақ сөзі шындықтың төбесінен түскен болу керек. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Мынау соның байыбына бара алмай тұр. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Секпіл беттің солқылдай бастағанын көрген Сұлтан: |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Түсейік, – деп ат басын мама ағашқа қарай бұрды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Түсіп, атты байладық та, үйге бет алдық. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Секпіл бет әлгі орнынан тапжылмай мыналар қайтеді дегендей бізді көзімен бағып, көңіліндегі күдігін не айтпай, не Сұлтанның айтқанына сене алмай дел-сал болып тұр. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Үй іші ала көлеңкелеу, салқын екен. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сұлтан тап бір нағашысынікіне келгендей төр алдына сұлай кетті де, үй иесі кіргенге дейін жүктің астын ашып жіберіп, қарап та үлгерді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Тырсиған бір мес қымыз, шынында да, байлаулы тұр екен. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Бізден сескенгендей табалдырықты әрең аттап секпіл бет кірді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Босағадан озбай тұрып қалды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Жуа-жуа шираған қалпы болса керек, үстіндегі көк сәтен көйлектің етегі тылтиып қарнына шығып кеткен. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ышқыр мен екі аралықтан үрген доптай тырсиған тоқ қарынның бір шеті жылтырап көрінеді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Ей, атың кім сенің, – деп сұрады Сұлтан. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Дәулет. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Атың әдемі екен. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет деген тамаша ат. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Менің ағайымның аты да Дәулет. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ағасы түгіл Сұлтанның сайтаны да жоқ еді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Өтірігімді шығарма деп, менің санымды тағы шымшып қойды да, сөйлей берді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Дәулеті мол, дастарқаны бай, алақаны кең болсын деп қойған ғой. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ей, Дәулет, біз асығып отырмыз. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сен бізге бір-бір кеседен қымыз бер. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Апам ұрсады. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Оны ауылға беріп жібереміз деген. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Нені? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Жүктің астындағы қымызды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Жұмекең өзі айтты ғой, бір-бір кесе құйып ішіңдер деп. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Әкел, кесе әкелші. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Апам ұрсады... |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Ұрыспайды, біз саған ақша төлейміз. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сұлтан қалтасынан қобыратып, бірнеше бір сомдық сарықұлақтарды суырып алды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет шын ақша ма дегендей сүзіле қарап қалды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Иә, төлейміз, – дедім мен Сұлтанды қоштап. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ашық ауыз Дәулетті алдап ішкеннен гөрі адамшылыққа бұл бір табан жақын еді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Мамам кеп қалса, қайтем? Бұл Дәулеттің көнгені еді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Келмейді, – деп, Сұлтан орнынан ұшып түрегелді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Қай жақтан келуші еді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Мынау, – Сұлтан мені нұсқады, – киіздің жыртығынан бақылап тұрсын. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Екеуміз тездетіп құйып жіберейік. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет қолын созды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Әуелі ақша бер. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Мә, деп, Сұлтекең Дәулетке бір сомды ұстата берді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Мынауың жыртық, ескі ақша ғой. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Ендеше мынаны ал, мә – деп Сұлтан оның қолындағы шытырлаған су жаңа бір сомдыққа айырбастап берді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ақшаның сиқыр күші Дәулеттің шырайын күрт өзгертті. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Енді оның көзінде қуаныш ұшқыны тіріліп, бізге үйірсектеп қарай бастады. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сұлтекеңнің қимылына кез ілеспейді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Жүктің астындағы месті дереу суырып алып, аузын шешіп жатыр. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет өрешенің ішінен бұрын ішіне қымыз құйылған кішірек бір көк кастрюльді алып шықты. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Кәне, тос. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Сұлтекең сар еткізіп, орта кострюльден аса қымызды бір-ақ құя салды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Көп боп кетті! – деп, шыж ете қалды Дәулет. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Ештеңе етпейді. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Месті Сұлтекең көз ілеспейтін шапшаңдықпен орнына қайта байлап қойды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Екеуміз кострюльдағы қымызды кесемен көсіп алып, кезектесіп сіміре бастадық. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Босаған кострюльді өреше ішіне апарып қойған соң Дәулет: |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Тағы бір сом бер, – деп, қолын созды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Не үшін. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Сендер екі кесе емес, көп іштіңдер ғой. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Өй, жолың болғыр, – деп кейіді Сұлтан, – біз оны ішейік деп іштік пе. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Мамаң кеп қалса, сені құртады екен деп, саған жанымыз ашыған соң іштік қой. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Бекер ішкен екем. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Қарнымды сыздатып кетті. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет не дерін білмей, бедірейіп қалды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Сен, онан да бізге жейтін бірдеңе бер. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Қымыз ішімізді ашыта бастады, – деді Сұлтан. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Дәулет созған қолын енді ғана тартып алды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Нан жейсіңдер ме? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Әкеле бер. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Май бар ма? Оны да әкел. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Сұлтан Дәулетпен қабаттасып, өрешеге бірге кіріп кетті. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Мына біреу піскен омыртқа ма? |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Саудадан пайда тауып қалған Дәулет. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Майқанова тесірейе қарап тұрып қалды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Біз екеуіміз таныс шығармыз деймін? Мен еріксіз жымиып күлдім. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Мүмкін. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Мен сенімен әлі сейлесемін дегендей Майқанова: |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Отыр, – деді зілді дауыспен. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Міне осыдан кейін Майқанова маған қымс етсе, қаһарын төгіп тұратын болды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Қанша рет қыс бойы директордың алдына сүйреп алып барды. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Ақыры жыл аяғында тәртібіме де «төрттік» баға қойып отыр. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Осының бәрі мені, әрине ашуландырады. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
БЕСІНШІ ТАРАУДА |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Менің Жанармен дойбы ойнауым және қиял құсының самғай ұшатын бір шағы айтылады |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Екі күннен кейін бір топ бала думандатып, пионер лагеріне жүріп кетті. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Мен ішім күйіп ауылда қалдым. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
Түстен кейін бригадир келіп тұр есік алдына. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Қара Қожа үйдемісің? – деп дауыстады. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Үйдемін. |
Менің атым Қожа
|
Бердібек Соқпақбаев |
|
– Есік алдына шықтым. |